ChiDat
04-04-2005, 02:31 PM
ĐĐTKPĐ với tư tưởng cởi mở của người Việt ở Nam bộ
Đề tài của Tiến sĩ PHẠM-BÍCH-HỢP (ĐH KHXH & NV)
Caâu 1
Ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi quan nieäm veà côûi môû nhö theá naøo ? Hoï ñaõ thöïc haønh côûi môû nhö moät nhu caàu noäi sinh töø beân trong hay nhö moät phöông thöùc ñeå toàn taïi ?
Ñaùp :
1a) Trong thöïc teá baûn chaát cuûa ngöôøi daân Nam-boä ñaõ côûi môû roài, laø vì ñòa lyù thoå nhöôõng ñaõ ñöôïc thieân nhieân öu ñaõi (Thieân thôøi, Ñòa lôïi) neân ña soá hoï ñeàu thaät thaø, moäc maïc, giaûn dò vaø phoùng khoaùng, vaø theo tinh thaàn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi hay Toân chæ laø “Tam giaùo qui nguyeân * Nguõ chi hieäp nhaát” vôùi tieâu ngöõ : “Coâng-bình, baùc-aùi, töø-bi” vaø Muïc ñích laø “Cöùu sinh ñoä töû” vôùi vieäc caàu an vaø caàu sieâu ñaõ hoäi ñuû tính chaát thoâng thoaùng, roäng môû, ñoù laø chuû tröông cuûa ÑAÁNG GIAÙO CHUÛ VOÂ-HÌNH, laø moät naêng löïc sieâu vi maàu nhieäm ôû trong vaïn vaät vaø baøn baïc khaép moïi nôi, moät khi theå hieän qua con ngöôøi laø chöõ TAÂM : “Nhaõn thò chuû taâm. Löôõng quang chuû teå. Quang thò thaàn, thaàn thò Thieân. Thieân giaû, Ngaõ giaû”, chính laø Ñaáng Saùng-Laäp vuõ truï (tinh caàu 68), tuøy theo danh xöng cuûa caùc toân giaùo treân theá giôùi nhö : Ñöùc Chuùa Trôøi (Coâng giaùo), Ñöùc A-Di-Ñaø Phaät (Phaät giaùo), Ñöùc Moäc-Coâng (Ñaïo Laõo), Ñöùc Thaùi-Cöïc (Ñaïo Khoång), Ñöùc Thöôïng-Ñeá Allah (Ñaïo Hoài), Ñaáng Thanh-Hö Thöôïng-Ñeá (Thoâng-Thieân-hoïc), maø trong daân gian thöôøng goïi laø oâng Trôøi, ... vaø Ñöùc Cao-Ñaøi Tieân-OÂng Ñaïi-Boà-Taùt Ma-Ha-Taùt hay Ñaáng Huyeàn-Khung Cao Thöôïng-Ñeá Ngoïc-Hoaøng Töù Phöôùc Höïu Toäi Ñaïi-Thieân-Toân (Ñaïi-Ñaïo Tam-Kyø Phoå-Ñoä). Giaùo chuû Ñaïo Cao-Ñaøi laø oâng Thaày Trôøi roài thì baûn chaát aáy voâ cuøng roäng lôùn bao la, vaø theo ñuùng nghóa cuûa noù thì ngöôøi tín ñoà cuûa Ngaøi phaûi côûi môû, thoâng thoaùng laø leõ ñöông nhieân.
1b) Nhö phaàn vöøa traû lôøi ôû treân, ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi ñaõ thöïc haønh côûi môû nhö moät nhu caàu noäi sinh, vì lyù do sau :
“Ñaïo Cao-Ñaøi do chính nhöõng ngöôøi Vieät-Nam saùng laäp qua huyeàn cô dieäu buùt theo leänh cuûa Ñöùc Ngoïc-Hoaøng Thöôïng-Ñeá taïi Saøi-Goøn, mieàn Nam Vieät-Nam, vaøo ngaøy 23 thaùng 08 naêm Bính-Daàn (thöù tö, 29-09-1926) ñöôïc goïi laø NGAØY KHAI ÑAÏI-ÑAÏO TAM-KYØ PHOÅ-ÑOÄ veà phöông dieän Phaùp lyù Theá ñaïo, vaø ñaêng kyù chính thöùc hoaït ñoäng vôùi Chính quyeàn luùc baáy giôø vaøo ngaøy 07-10-1926 (01-09 Bính-Daàn) neân ñöôïc goïi laø NGAØY KHAI TÒCH ÑAÏI-ÑAÏO. Töø hai thôøi ñieåm lòch söû naøy môùi coù ba Ñoaøn Thieân Söù (giaùo syõ) ñi truyeàn baù giaùo thuyeát toân giaùo môùi “CAO-ÑAØI” khaép 20 tænh Nam-kyø vaøo caùc ngaøy 08/09-09 Bính-Daàn (14,15-10-1926), ... daãn ñeán ngaøy Leã Khaùnh thaønh TÖØ-LAÂM-TÖÏ, Goø-Keùn, tænh Taây-Ninh vaøo ngaøy 19/20-11-1926 (14/15-10 naêm Bính-Daàn) laø do söï keát hôïp giöõa laõnh ñaïo caùc Chöùc saéc Thieân phong Ñaïi-Ñaïo Tam-Kyø Phoå-Ñoä vôùi Hoøa thöôïng Nhö-Nhaõn, Hoøa thöôïng tröôùc ñoù ñaõ ñöôïc Ñöùc CAO-ÑAØI phong giaùo phaåm Thaùi chöôûng phaùp. Taïi cuoäc leã khaùnh thaønh naøy (Raèm thaùng 10) chæ xin pheùp Chính quyeàn luùc baáy giôø coù 3 ngaøy, nhöng toå chöùc keùo daøi hôn 3 thaùng coù haøng vaïn ngöôøi nhaäp moân caàu Ñaïo neân ñöông nhieân ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi coâng nhaän laø NGAØY KHAI MINH ÑAÏI-ÑAÏO, hay coøn goïi laø NGAØY HOAÈNG KHAI ÑAÏI-ÑAÏO ñoái vôùi Nhôn sanh (Trong thöïc teá khoâng coù söû lieäu, vaên kieän, chöùng cöù, ... naøo ñeà caäp ñeán ngaøy 15-10 Bính-Daàn laø Ngaøy Khai Ñaïo ngoaøi tröø Kinh Thieân ñaïo & Theá ñaïo cuûa Toøa thaùnh Taây-Ninh xuaát baûn sau naøy vaø moät ñaøn cô vaøo naêm 1970.
Toùm laïi, ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi ñaõ thöïc haønh côûi môû nhö moät nhu caàu noäi sinh vì caùc lyù do sau : * Chính toân giaùo naøy khai sinh trong loøng daân toäc Vieät-Nam, * Söû duïng aùo daøi laø quoác phuïc Vieät-Nam, * Giöõ gìn toát ñeïp nhaïc leã coå truyeàn cuûa toå tieân ñeå laïi vaø baûo toàn baûn saéc vaên hoùa daân toäc qua nhöõng ngaøy leã hoäi trong daân gian (nhö : “Muøng 9 vía Trôøi, muøng 10 vía Ñaát”, hay : “Duø ai ñi ngöôïc veà xuoâi, Nhôù ngaøy gioã Toå muøng 10 thaùng 3”, * Caùch cuùng laïy cuûa Ñaïo cuõng tieáp noái truyeàn thoáng teá leã caùc vò vong thaân vì quoác hoaëc teá leã thaàn linh hay leã cuùng gioã toå Huøng-Vöông (Nhöõng ngöôøi coù coâng khai saùng ñaát nöôùc), nhöng Ñaïo Cao-Ñaøi ngoaøi vieäc cuùng teá cho caùc chieán só traän vong coù muùa Long-Maõ thay vì muùa Laân (Theo ngöôøi Hoa), Thô vaên Ñaïo Cao-Ñaøi cuõng töø thô vaên Vieät-Nam (coù loaïi thô, phuù, lieãn, ...) nhö :
+ Lieãn : CAO THÖÔÏNG CHÍ-TOÂN ÑAÏI-ÑAÏO HOØA BÌNH DAÂN CHUÛ MUÏC,
ÑAØI TIEÀN SUØNG BAÙI TAM-KYØ COÄNG HÖÔÛNG TÖÏ DO QUYEÀN.
Hay : NAM QUOÁC ÑAÏO KHAI HOAÈNG PHAÙP LÔÏI SANH HÖNG NGUÕ GIAÙO
THAØNH PHONG ÑAÏI THOÁNG HÖÔØN NGUYEÂN HIEÄP CHUÙNG CHUYEÅN TAM KYØ.”
+ Thô Song thaát luïc baùt :
“Ñaïo goác bôûi loøng thaønh tín hieäp
Loøng nöông nhang khoùi tieáp truyeàn ra,
Muøi höông lö ngoïc bay xa
Kænh thaønh caàu nguyeän Tieân gia chöùng loøng”…
+ Hoaëc thô Luïc baùt : “Laïy meï ñaïi töø ñaïi bi,
Xin thöông con daïi ngu si phaøm traàn.
Cho ngöôøi ñem khoûi meâ taân,
Ñaëng cho cho daïi ngöôn thaàn môû mang”,...
+ Hay thô Töù tuyeät :
“Hoà Nguyeãn-Taát-Thaønh chí lieät oanh,
Chí taâm AÙi chuùng noùi theo haønh;
Minh truyeàn Quoác ñaïo Thieân thô ñònh,
Giaùng toû khuùc noi cuoäc töû sanh.
Baøi thô naøy, vaøo naêm 1969, Hoà Chuû tòch giaùng cô taïi Tam-Giaùo-Ñieän Minh-Taân, quaän 4, Saøi-Goøn ñaõ xaùc ñònh Ñaïo Cao-Ñaøi chính laø Quoác ñaïo, töùc toân giaùo noäi sinh vaäy.
Con ngöôøi Vieät-Nam xöa nay voán ñoaøn keát thöông yeâu nhau. Bôûi ñoaøn keát môùi ñaùnh baïi moïi keû thuø :
“Moät caây laøm chaúng neân non,
Ba caây chuïm laïi neân hoøn nuùi cao”
thì tín höõu Cao-Ñaøi cuõng ñöôïc daïy doã qua Thaùnh ngoân Töø huaán :
“Moät caây haù chaúng neân röøng,
Duø caây cao aáy chín töøng maây xanh”.
Vaø nhaân daân ta yù thöùc ñöôïc :
Nhieãu ñieàu phuû laáy giaù göông,
Ngöôøi trong moät nöôùc phaûi thöông nhau cuøng”
moïi ngöôøi luoân giuùp ñôõ nhau trong khoù khaên hoaïn naïn thì tín höõu CAO-ÑAØI cuõng laø daân toäc Vieät-Nam neân baàu nhieät huyeát aáy khoâng theå thoaùt khoûi ñònh luaät “töông trôï” naøy. Coøn “Neáu khoâng thöông yeâu nhau ñöôïc thì chôù ñaëng gheùt nhau” nhö Ñöùc Ngoïc-Hoaøng Thöôïng-Ñeá ñaõ daïy neân söù maïng cuûa tín höõu Cao-Ñaøi trong giai ñoaïn hieän nay laø ngoaøi vieäc phoå ñoä hoaèng hoùa ñaïo Trôøi vaø cöùu roãi chuùng sanh, lieân giao haønh ñaïo thì tröôùc maët coøn laø vieäc lo chaån teá xaõ hoäi, giuùp ñôõ nhöõng nôi bò thieân tai baõo luït, xaây döïng nhaø tình thöông tình nghóa, giuùp HS-SV ngheøo vöôït khoù, … nghóa laø chuùng ta cuøng goùp moät tay vaøo ñeå xaây döïng ñaát nöôùc vaø giuùp ñôõ nöôùc baïn; coù nhö theá môùi “Toát ñaïo - ñeïp ñôøi” thì “Nöôùc môùi vinh * Ñaïo môùi saùng”.
Theo chieàu daøi lòch söû ñaát nöôùc ñaõ löu laïi bieát bao nhieâu di tích lòch söû , di tích vaên hoùa töø ñeàn Huøng-Vöông (Vónh-Phuù), thaønh Coå-Loa, thaønh Thaêng-Long, coá ñoâ Hueá, vaên mieáu Quoác- töû-giaùm,…ñeán Beán Nhaø roàng nôi Baùc ra ñi tìm ñöôøng cöùu nöôùc, roài ñòa ñaïo Cuû-Chi laø caên cöù vöõng chaéc cuûa CM mieàn Nam,…
Ñeå goùp phaàn taïo theâm cho ñaát nöôùc, tuy chöa phaûi laø di tích lòch söû hay vaên hoùa thì ít ra cuõng laø nhöõng thaéng caûnh toân theâm veû ñeïp cho queâ höông, laø nôi tham quan haønh leã cho khaùch thaäp phöông (Keå caû ngöôøi nöôùc ngoaøi). Neáu Thieân-Chuùa giaùo coù nhaø thôø Ñöùc Baø, nhaø thôø Cha Tam Chôï-Lôùn, … Phaät-giaùo coù chuøa Höông, chuøa Thieân Muï, chuøa Vónh Nghieâm, … thì Ñaïo CAO-ÑAØI coù : Toøa-Thaùnh Taây-Ninh, Toøa-Thaùnh Ngoïc-Saéc (Caø-Mau), Toøa-Thaùnh Chaâu-Minh (Beán-Tre), Toøa Thaùnh Ngoïc-Kinh (Kieân-Giang), Toøa-Thaùnh Chôn-Lyù (Tieàn-Giang), Toå Ñình Chieáu-Minh (Caàn-thô), Trung-Höng Böûu Toøa (Ñaø-Naüng), … thuoäc 9 Hoäi Thaùnh hay Nam-Thaønh Thaùnh thaát ñaõ ñöôïc Nhaø nöôùc coâng nhaän tö caùch phaùp nhaân, laø nôi ñöôïc Ñaøi Truyeàn hình Vieät-Nam ñöa tin laø : “Cô sôû vaên hoùa ñaïo CAO-ÑAØI thaønh phoá Hoà-Chí-Minh”, Ñaøi Truyeàn hình TPHCM, caùc Baùo Ñaøi haèng naêm ñöa tin veà Ngaøy Leã Khai Ñaïi-Ñaïo Tam-Kyø Phoå-Ñoä. (Ghi chuù coù hôn 50 Söû lieäu goác veà Ngaøy khai Ñaïo 23-08 Bính-Daàn (29-09-1926).
Maët khaùc, veà sau naøy coù moät soá ít nôi, ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi cuõng thöïc haønh côûi môû nhö moät phöông thöùc ñeå toàn taïi (vì söù maïng ñaõ heát thôøi hieäu), nhöng trong thöïc teá vaãn coøn moät soá ít thöïc theå toàn taïi thì Nhaø nöôùc vaãn coâng nhaän Tö caùch phaùp nhaân ñeå nôi aáy ñöôïc tieáp tuïc hoaït ñoäng Ñaïo söï treân tinh thaàn phuïng söï vaø phuïc vuï Ñaïo phaùp vôùi daân toäc vaø nhaân loaïi toaøn caàu.
-----------------------------------------------------------
Caâu 2
Phaûi chaêng côûi môû laø trieát lyù caên baûn nhaát cuûa ÑÑTKPÑ ? Vaø ñoù cuõng chính laø quaù trình toân giaùo hoùa moät ñaïo lyù laøm ngöôøi nhaèm phaûn aûnh vaø ñaùp öùng nhu caàu taâm lyù cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä ?
Ñaùp :
2a) Hai yeáu toá trình baøy ôû caâu 1, moät laø baûn chaát cuûa ngöôøi Vieät nam-boä, hai laø giaùo chuû Ñaïo Cao-Ñaøi laø moät Ñaáng Voâ Hình khoâng coù xaùc phaøm khoâng gioáng nhö caùc giaùo chuû Höõu Hình coù töø xöa (Nhaát kyø : Thöôïng ngöôn, thôøi kyø cuûa caùc Ñaáng : Nhieân-Ñaêng Coå Phaät, Hoàng-Quaân Laõo Toå, Phuïc-Hy Ñeá Quaân, coù saùch ghi ba Ñaáng : “A-Di-Ñaø Phaät, Thaùi-Thöôïng Laõo-Quaân, Vaên_xöông Ñeá-Quaân (thôøi Tam-Hoaøng & Nguõ Ñeá); Nhò kyø : Trung ngöôn, thôøi kyø cuûa caùc Ñaáng : Thích-Ca, Laõo-Töû, Khoång-Töû, Jeùsus, ... (thôøi caùc vua Huøng-Vöông); vaø Tam kyø : cuoái cuøng cuûa Trung ngöôn (Quyù Hôïi : 1923), baét ñaàu sang Haï ngöôn (Giaùp-Tyù : 1924) vaâng leänh Ñöùc Cao-Ñaøi, Ngaøi Ngoâ-Vaên-Chieâu (giai ñoaïn ban ñaàu) vaø caùc Tieàn Khai Toân Linh Lieät Vò (28 vò ñaïi dieän cho 247 ngöôøi tín ñoà ñaàu tieân cuûa neàn Ñaïo môùi) saùng laäp ÑÑTKPÑ, maø cuõng laø thôøi kyø phoâi thai cuoäc caùch maïng Vieät-Nam khaùng chieán choáng thöïc daân Phaùp cuûa Ñaûng Coäng saûn Ñoâng-Döông vaø Hoà-Chí-Minh. Nhö vaäy, caâu hoûi cuõng laø caâu traû lôøi : “Côûi môû chính laø trieát lyù caên baûn nhaát cuûa ÑÑTKPÑ”.
2b. Ñuùng vaäy, trong thöïc teá, ñoù cuõng chính laø quaù trình toân giaùo hoùa moät ñaïo lyù laøm ngöôøi nhaèm phaûn aûnh vaø ñaùp öùng nhu caàu taâm lyù cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä, ñöôïc hieåu nhö sau :
* Thöù nhaát, vì coù côûi môû neân môùi coù khaû naêng nhìn xa thaáy roäng, hieåu bieát saâu saéc vaø ñaõ choïn loïc tinh ba cuûa caùc toân giaùo moät caùch ngaãu nhieân truøng hôïp vôùi Thaùnh yù cuûa Ñöùc Cao-Ñaøi, nhö : * ÔÛ Ñaïo Nho coù : Toàn taâm döôõng taùnh, * ôû Ñaïo Laõo coù : Tu taâm luyeän taùnh, * ÔÛ Ñaïo Phaät coù : Minh taâm kieán taùnh, vaø ôû Ñaïo Thieân-Chuùa coù Loøng baùc aùi cuõng chính laø caùi taâm roäng lôùn vaäy.
* Thöù hai, töø vaän duïng ñi ñeán dieäu duïng nhöõng neàn taûng caên baûn cuûa caùc toân giaùo, moät trong caùc ví duï nhö : * Tam cang, Nguõ thöôøng vaø Tam tuøng Töù ñöùc, töùc laø caùch Nhaäp theá haønh ñaïo cuûa Khoång giaùo. Ví duï : Tam cang : quaân, sö, phuï ñöôïc hieåu theo trình ñoä daân trí ngaøy nay, Toå quoác (töùc laø quaân) : quoác gia, daân toäc, phaûi xaây döïng vaø baûo veä truyeàn thoáng toát ñeïp cuûa cha oâng, phaùt huy vaø thöïc haønh vai troø chuû löïc laø toát Ñaïo ñeïp Ñôøi. Hoïc ñöôøng (töùc laø sö) : taäp theå thaày coâ giaùo cuûa caùc baäc Tieåu, Trung, Ñaïi hoïc, .... Vaø Ngöôøi nuoâi döôõng (töùc laø phuï) : cha meï, coâ baùc hoaëc ngöôøi nuoâi mình. Vaø Tam cang 2 : “Taïi gia tuøng phuï, xuaát giaù tuøng phu, phu töû tuøng töû”. Ñoái vôùi trình ñoä daân trí xaõ hoäi ngaøy nay thì vieäc vaâng lôøi cha meï moät khi cha meï laø ngöôøi ñuùng ñaén, maãu möïc, nhöng neáu cha - meï coù haønh ñoäng xaáu xa thì ngöôøi con coù quyeàn khoâng nghe lôøi, maø phaûi bieát duøng lôøi leõ nheï nhaøng, leã ñoä khuyeân cha/meï khoâng neân laøm vieäc xaáu xa, toäi loãi; coù choàng thì nöông töïa theo choàng, nhöng khi choàng sa ñaø, aên chôi truïy laïc thì haõy duøng lôøi leõ kheùo leùo thuyeát phuïc, neáu anh ta vaãn chöùng naøo taät naáy thì ngöôøi vôï khoâng nhaát thieát phaûi aên ôû vôùi keû xaáu maø laõng phí caû cuoäc ñôøi; coøn neáu ruûi choàng cheát maø ngöôøi vôï coøn son treû coù theå taùi giaù ñeå coù ñieàu kieän thuaän lôïi nuoâi con, ñoù cuõng laø goùp moät phaàn nhoû trong vieäc oån ñònh xaõ hoäi”. Ñoù laø moät trong nhöõng neàn taûng truyeàn thoáng toát ñeïp töø Tam-giaùo ñoàng nguyeân cuûa xaõ hoäi nöôùc ta döôùi thôøi Traàn, Leâ, ... ñeán ñaàu theá kyû thöù XX, cuï Nguyeãn-Ñình-Chieåu, tieâu bieåu cho baûn chaát cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä noùi rieâng, baûn saéc vaên hoùa daân toäc noùi chung qua caâu thô :
Trai thôøi trung hieáu laøm ñaàu,
Gaùi thôøi tieát haïnh laø caâu trau mình”,
khoâng nhö thanh nieân cuûa caùc nöôùc phöông Taây, thanh nieân Vieät-Nam luoân xem troïng leã nghóa, hieáu thaûo laø caên baûn, taát nhieân vieäc xaây döïng vaø baûo veä toå quoác phaûi ñi ñaàu, vaø vieäc giöõ gìn truyeàn thoáng toát ñeïp aáy vaãn toàn taïi, vöõng chaéc cho ñeán ngaøy nay trong ñoù vieäc toân giaùo hoùa moät ñaïo lyù laøm ngöôøi ñaõ hoøa nhaäp vaøo luaân thöôøng ñaïo lyù cuûa caû daân toäc, vaø vieäc phaûn aûnh vaø ñaùp öùng nhu caàu taâm lyù cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä laø phuø hôïp hôn heát.
Caâu 4
Trong lòch söû ÑÑTKPÑ, coù khi naøo tö töôûng côûi môû ñaõ bò laán löôùt bôûi thaùi ñoä cuïc boä, ñoá kî, heïp hoøi ? Neáu coù thì nguyeân nhaân töø ñaâu, vaø taùc haïi cuûa noù ?
Ñaùp
Trong thöïc teá lòch söû ÑÑTKPÑ, tö töôûng côûi môû ñaõ bò laán löôùt bôûi thaùi ñoä cuïc boä, ñoá kî, heïp hoøi.
a) Moät soá Chi phaùi (Hoäi Thaùnh), hoaëc Thaùnh thaát (Thaùnh tònh), ... laïi chia ra laøm hai, ba nhoùm nhoû nöõa ñeå laøm vieäc rieâng tö theo nhoùm cuûa mình, ngöôøi laõnh ñaïo nhoùm muoán naém caû quyeàn haønh cuûa Hoäi Thaùnh nhöng khoâng ñuû nguoàn nhaân löïc, trí tueä vaø taøi chính; nhoùm khaùc thì döïa vaøo theá löïc, hoaëc coù quaù trình tham gia khaùng chieán choáng Phaùp vaø choáng Myõ cöùu nöôùc nhöng hoï queân raèng vai troø lòch söû ñaõ sang trang (ñaõ ñöôïc Nhaø nöôùc taëng Huaân, Huy chöông, ... vaø tieàn ñeàn ôn ñaùp nghóa haèng thaùng cuõng ñaõ laõnh roài), sang giai ñoaïn xaây döïng moät xaõ hoäi coâng baèng, daân chuû, vaên minh, ... theo kòp ñaø phaùt trieån caùc nöôùc tieân tieán treân theá giôùi; nhoùm tieáp nöõa thì trình ñoä daân trí coøn keùm coõi, chaïy theo ñaøn cô theo kieåu meâ tín dò ñoan; vaø cuoái cuøng nhoùm trung dung moät loøng theo chaùnh ñaïo thì chaùn naõn, meät moõi khoâng tham gia nhoùm naøo heát, veà nhaø tu chôn.
Maët khaùc, hôn 3/4 theá kyû, töùc ñaõ laàn löôït coù 3 theä heä Tieàn-Boái, Tieàn-Hieàn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi ñi qua, cuõng coù nghóa laø vai troø lòch söû cuûa toân giaùo naøy ñaõ sang trang môùi. Moïi chuû tröông, ñöôøng loái cuûa caùc theá heä tröôùc, neáu nhaän xeùt thaáy loãi thôøi, laïc haäu, chia reõ hay sai laàm, ... thì theá heä hieän höõu cuûa chuùng ta phaûi laø theá heä taøi trí, ñöùc haïnh, vaø ñaày loøng nhaân aùi (tình thöông), phaûi ñuû huøng taâm duõng chí nghieâm tuùc caét xeùn, huûy boû hoaëc hieäu chænh laïi nhöõng Nghò ñònh, Ñaïo lònh, Chaâu tri, ... loãi thôøi laøm maát ñoaøn keát noäi boä, maïnh daïn thay theá baèng nhöõng Hieán chöông, Ñaïo qui, ... ñoåi môùi nhöng khoâng taùch khoûi PHAÙP-CHAÙNH-TRUYEÀN TAÂN-LUAÄT, vaø ñeå theo kòp trình ñoä daân trí xaõ hoäi, thaäm chí chuùng ta coøn phaûi roát raùo thi haønh coâng vieäc aáy vôùi quyeát taâm cao ñuùng theo Toân chæ : “TAM-GIAÙO QUI NGUYEÂN - NGUÕ-CHI HIEÄP-NHAÁT”, môùi xöùng ñaùng laø con chieân ngoan cuûa Ñöùc Chuùa Trôøi, danh döï laø ngöôøi tín ñoà trung thaønh tuyeät ñoái vôùi vò Giaùo chuû Voâ-Hình cuûa nhaân loaïi toaøn caàu : chính Ñöùc CAO-ÑAØI THÖÔÏNG-ÑEÁ vaäy.
b. Nguyeân nhaân vaø haäu quaû cuûa noù :
b.1. Nguyeân nhaân : töø vieäc tham quyeàn haønh laõnh ñaïo, ham giaùo phaåm chöùc saéc (aùo maõo, caân ñai, ...) ... nhöng trong thöïc teá trình ñoä cuûa soá ngöôøi naøy coøn nhieàu haïn cheá, haïnh kieåm yeáu, naêng löïc keùm, ... neân muoán taïo phe nhoùm naém quyeàn, ñeø ñaàu, boùp coå nhöõng tín ñoà hieàn laønh, chaát phaùc, ít hoïc, ... coøn nhöõng ngöôøi tín ñoà coù trình ñoä, naêng löïc, ñaïo haïnh toát thì : “Chôn tu voâ tranh”. Vì vaäy, tö töôûng côûi môû bò thaùi ñoä cuïc boä, heïp hoøi, ích kyû, ... laán löôùt laø leõ ñöông nhieân. Töø ñoù, caùc nhoùm cuûa Hoäi Thaùnh aáy chính laø caùc con saâu laøm raàu noài canh, aûnh höôûng xaáu ít nhieàu ñeán Chi phaùi, ñeán Moái Ñaïo Trôøi khoâng phaùt trieån ñöôïc, laøm sao coù ñöùc tin ñeå truyeàn baù giaùo thuyeát môùi khaép caû hoaøn caàu vuõ truï ?
b.2. Haäu quaû : töø vieäc tham quyeàn coá vò aáy, caùc phe nhoùm choáng ñoái kòch lieät, naøo thöa kieän, toá caùo, boâi nhoï laãn nhau, ... ñaõ laøm phieàn toaùi ñeán caùc cô quan höõu quan nhö : Ban Toân giaùo, Ban Daân vaän, Maët traän, ngaønh Baûo veä phaùp luaät, v.v... phaûi maát thôøi gian naøo coâng, naøo cuûa ñeå giaûi quyeát haäu quaû cuûa vieäc laøm khoâng ñaâu cuûa caùc nhoùm cuïc boä, heïp hoøi, ích kyû, ... nhö caâu hoûi ñaõ neâu.
-----------------------------------------------------------
@ Phaàn ghi theâm (hoûi) :
a) Tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi caû veà maët theá tuïc vaø thoaùt tuïc ?
b) Nam-Thaønh Thaùnh thaát seõ phaùt trieån theo höôùng naøo ñeå thöïc hieän ñöôïc vai troø phoå ñoä Ñaïi-Ñaïo kyø ba ?
Ñaùp
a) Tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi caû veà maët theá tuïc vaø thoaùt tuïc :
a)1. Tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi veà maët theá tuïc : Voâ tö maø noùi, Ñaïo Cao-Ñaøi coù nhieàu maët thaät laø haáp daãn, nhö : Ngöôøi tín ñoà vaãn sinh hoaït trong coäng ñoàng xaõ hoäi nhö ngöôøi coâng daân bình thöôøng, nghóa laø Nam ñöôïc quyeàn coù vôï, Nöõ coù choàng bình thöôøng, vaø ngöôøi vôï hoaëc choàng vaãn coù quyeàn theo tín ngöôõng toân giaùo khaùc (vì caùc giaùo chuû caùc toân giaùo khaùc ñeàu laø ngoâi hai cuûa Ñöùc Thöôïng-Ñeá); ngöôøi tín ñoà Ñaïo Cao-Ñaøi (neáu coù ñuû ñieàu kieän) coù quyeàn tham gia vaøo : Ñaûng Coäng saûn Vieät-Nam, Hoäi ñoàng nhaân daân, Chaùnh quyeàn, MTTQVN, hoaëc caùc Hoäi ñoaøn, Nghieäp ñoaøn, Toå chöùc töø thieän xaõ hoäi, v.v... Chính vì vaäy neân tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi veà maët theá tuïc môùi goïi laø Theá ñaïo Ñaïi-ñoàng hoaëc Cô Phöôùc hay Ngoaïi giaùo Coâng truyeàn Höõu vi töôùng phaùp.
a)2. Veà maët thoaùt tuïc : Töø luùc nhaäp moân caàu Ñaïo, ngöôøi tín ñoà thöôøng xuyeân ñeán Thaùnh thaát, Thaùnh tònh hoïc giaùo lyù, laøm coâng quaû theo höôùng daãn cuûa Ban Trò söï, vaø theo söï laõnh ñaïo cuûa Ban cai quaûn. Sau nhieàu naêm tu hoïc, ngöôøi tín ñoà töøng böôùc ñöôïc thuaàn thaønh, tuoåi ñôøi cuõng caàn nghæ ngôi an döôõng vaø böôùc sang giai ñoaïn tieán hoùa cao hôn veà maët thoaùt tuïc (taâm linh) coù theå tu theo Cô Hueä, coøn goïi laø Noäi giaùo Taâm truyeàn Voâ-vi bí phaùp hay Thieân ñaïo giaûi thoaùt, coù nghóa laø töø thôøi ñieåm tu theo maët thoaùt tuïc naøy thì phaûi ly gia, caét aùi töùc laø phaûi soáng, sinh hoaït ñeán cuoái ñôøi taïi Thaùnh thaát, Thaùnh tònh, ... vaø khoâng coøn quan heä nhuïc duïc nöõa; tuy nhieân ngöôøi thaân vaãn coù traùch nhieäm thaêm vieáng, chaêm soùc, ... trong hoaøn caûnh coù khaùc bieät khoâng nhö coøn ôû gia ñình. Maët khaùc, ngöôøi tu theo maët thoaùt tuïc naøy vaãn ñöôïc quyeàn hieán keá, hoaëc ñoùng goùp kinh nghieäm quí baùu cho Hoäi ñoaøn toân giaùo hoaëc cho coäng ñoàng xaõ hoäi treân tinh thaàn “Vong kyû, vò tha” haàu phuïng söï cho Ñaïo phaùp, Daân toäc vaø Nhaân loaïi toaøn caàu.
b)1. Tröôùc heát, Nam-Thaønh Thaùnh thaát ngaøy nay laø Thaùnh thaát Caàu-Kho ngaøy xöa seõ gìn giöõ vaø baûo toàn Ngoâi Thaùnh thaát ñaàu tieân trong ÑÑTKPÑ, laø nôi Khai Ñaïo vaø Khai Tòch Ñaïo Cao-Ñaøi, khoâng gian vaø thôøi gian coù tröôùc Toøa Thaùnh Taây-Ninh, nghóa laø coù tröôùc khi Chöùc saéc Thieân phong ra maét Nhôn sanh neân baûn thaân noù khoâng phaûi laø Chi phaùi.
b)2. Nam-Thaønh Thaùnh thaát laø Nhaø truyeàn thoáng chung cuûa toaøn Ñaïo, laø dung moâi, laø trung hoøa töû noái lieàn caùc Hoäi Thaùnh Chi phaùi vôùi nhau treân con ñöôøng thoáng nhaát Ñaïo Cao-Ñaøi, Ban cai quaûn Thaùnh sôû naøy chæ laø ngöôøi thuû töï, hoï laø ngöôøi quaûn lyù moät Di tích lòch söû vaên hoùa ñaàu tieân cuûa neàn Ñaïo Cao-Ñaøi maø thoâi ! Nôi ñaây seõ coù traùch nhieäm phaùt trieån theo höôùng trung dung, khoâng thieân taû maø cuõng khoâng thieân höõu, coá gaéng neâu cao chuû tröông vaø thöïc hieän tinh thaàn Ñaïi ñoaøn keát toaøn Ñaïo phuø hôïp vôùi Hieán phaùp vaø Phaùp luaät Nhaø nöôùc CHXHCNVN ñeå Ñaïo Cao-Ñaøi coù ñöôïc moät Giaùo hoäi duy nhaát, gioáng nhö Phaät-giaùo, Thieân-Chuùa-giaùo, coù moät heä thoáng giaùo quyeàn, giaùo phaåm xuyeân suoát vaø chung nhaát. Vieäc laøm to lôùn aáy cuûa toaøn Ñaïo, maø Nam-Thaønh Thaùnh thaát chæ ñoùng goùp moät phaàn thaät beù nhoû trong vai troø phoå ñoä Ñaïi-Ñaïo kyø ba vôùi söï hoã trôï vaø chaáp thuaän cuûa Ñaûng, Nhaø nöôùc, Quoác hoäi vaø Chính phuû./.
TM. Ban Cai quaûn * Boån ñaïo Nam-Thaønh Thaùnh thaát
Tröôûng ban
NGUYEÃN-HÖÕU-NHÔN (CHÍ-ÑAÏT).
ÑC : 124-126 NGUYEÃN-CÖ-TRINH, Q.1, TPHCM
ÑT : 9.201568 - 7.403168 - 0908.218956
---------------------------------------------------------------------------
ÑEÀ TAØI KHOA HOÏC ÑOÄC LAÄP CAÁP NHAØ NÖÔÙC
Maõ soá : DTÑL-2003/16
Nghieân cöùu quan heä giöõa taâm lyù ngöôøi Vieät
ôû Nam boä vôùi toân giaùo baûn ñòa.
Ban Chuû nhieäm Ñeà taøi kính môøi Ban Cai quaûn Nam-Thaønh Thaùnh thaát vaø moät soá Thaùnh sôû khaùc tham döï cuoäc toïa ñaøm khoa hoïc vôùi chuû ñeà : “ÑAÏI-ÑAÏO TAM-KYØ PHOÅ-ÑOÄ VAØ TÖ TÖÔÛNG CÔÛI MÔÛ CUÛA NGÖÔØI VIEÄT NAM-BOÄ”
Thôøi gian : 8g30 ñeán 16g30 ngaøy 19-11-2004. Gôûi tham luaän theo ñòa chæ : Phaïm-Thò-Hoàng-Hoa, P.TCHC tröôøng ÑHKHXH&NV, soá 10-12 Ñinh-Tieân-Hoaøng, Q.1, TPHCM. ÑT : 8.226.185 - 0918.151853.
MOÄT SOÁ NOÄI DUNG TRAO ÑOÅI TRONG CUOÄC TOÏA ÑAØM
1. Ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi quan nieäm veà côûi môû nhö theá naøo ? Hoï ñaõ thöïc haønh côûi môû nhö moät nhu caàu noäi sinh töø beân trong hay nhö moät phöông thöùc ñeå toàn taïi ?
2. Phaûi chaêng côûi môû laø trieát lyù caên baûn nhaát cuûa ÑÑTKPÑ ? Vaø ñoù cuõng chính laø quaù trình toân giaùo hoùa moät ñaïo lyù laøm ngöôøi nhaèm phaûn aûnh vaø ñaùp öùng nhu caàu taâm lyù cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä ?
3. Phaân tích vaø lyù giaûi söï hieåu vaø haønh veà côûi môû cuûa ngöôøi tín ñoà qua caùc lónh vöïc (caû trong nhöõng vieäc ñaõ ñöôïc vaø chöa ñöôïc, neân vaø khoâng neân).
v Trong vieäc daïy baûo con chaùu töø lôøi aên tieáng noùi ñeán caùch cö xöû theo neáp nghó, vaø vieäc laøm cuûa ngöôøi coù ñaïo ?
v Trong phong tuïc, taïp quaùn veà nghi leã thôø töï; roài caùc bieåu tröng cuûa Ñaïo nhö : Thieân Nhaõn, Thieân baøn, trang phuïc, ....
v Trong söï tham gia töï nguyeän vaøo caùc hoaït ñoäng nhaèm xaây döïng caùc coâng trình phuùc lôïi coâng coäng, caùc vieäc laøm töø thieän vaø söï ñoaøn keát xoùm laøng.
v Trong vieäc tích cöïc tham gia saûn xuaát, chuû ñoäng tieáp caän vôùi khoa hoïc kyõ thuaät ñeå naâng cao naêng suaát vaø chaát löôïng saûn phaåm
4. Trong lòch söû ÑÑTKPÑ, coù khi naøo tö töôûng côûi môû ñaõ bò laán löôùt bôûi thaùi ñoä cuïc boä, ñoá kî, heïp hoøi ? Neáu coù thì nguyeân nhaân töø ñaâu, vaø taùc haïi cuûa noù ?
5. Tö töôûng côûi môû trong töông lai cuûa ÑÑTKPÑ ? AÛnh höôûng cuûa noù tôùi söï oån ñònh vaø phaùt trieån cuûa ñaát nöôùc trong boái caûnh hoäi nhaäp vaø kinh teá thò tröôøng nhö hieän nay.
@ Phaàn ghi theâm :
a) Tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi caû veà maët theá tuïc vaø thoaùt tuïc ?
b) Nam-Thaønh Thaùnh thaát seõ phaùt trieån theo höôùng naøo ñeå thöïc hieän ñöôïc vai troø phoå ñoä Ñaïi-Ñaïo kyø ba ?
Treân ñaây chæ laø nhöõng giaû thieát khoa hoïc, hy voïng chuùng seõ ñöôïc laøm saùng toû vôùi söï chuaån bò vaø tham döï yù kieán cuûa quyù vò ôû moät hoaëc taát caû caùc noäi dung treân.
Tieán syõ PHAÏM-BÍCH-HÔÏP
Đề tài của Tiến sĩ PHẠM-BÍCH-HỢP (ĐH KHXH & NV)
Caâu 1
Ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi quan nieäm veà côûi môû nhö theá naøo ? Hoï ñaõ thöïc haønh côûi môû nhö moät nhu caàu noäi sinh töø beân trong hay nhö moät phöông thöùc ñeå toàn taïi ?
Ñaùp :
1a) Trong thöïc teá baûn chaát cuûa ngöôøi daân Nam-boä ñaõ côûi môû roài, laø vì ñòa lyù thoå nhöôõng ñaõ ñöôïc thieân nhieân öu ñaõi (Thieân thôøi, Ñòa lôïi) neân ña soá hoï ñeàu thaät thaø, moäc maïc, giaûn dò vaø phoùng khoaùng, vaø theo tinh thaàn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi hay Toân chæ laø “Tam giaùo qui nguyeân * Nguõ chi hieäp nhaát” vôùi tieâu ngöõ : “Coâng-bình, baùc-aùi, töø-bi” vaø Muïc ñích laø “Cöùu sinh ñoä töû” vôùi vieäc caàu an vaø caàu sieâu ñaõ hoäi ñuû tính chaát thoâng thoaùng, roäng môû, ñoù laø chuû tröông cuûa ÑAÁNG GIAÙO CHUÛ VOÂ-HÌNH, laø moät naêng löïc sieâu vi maàu nhieäm ôû trong vaïn vaät vaø baøn baïc khaép moïi nôi, moät khi theå hieän qua con ngöôøi laø chöõ TAÂM : “Nhaõn thò chuû taâm. Löôõng quang chuû teå. Quang thò thaàn, thaàn thò Thieân. Thieân giaû, Ngaõ giaû”, chính laø Ñaáng Saùng-Laäp vuõ truï (tinh caàu 68), tuøy theo danh xöng cuûa caùc toân giaùo treân theá giôùi nhö : Ñöùc Chuùa Trôøi (Coâng giaùo), Ñöùc A-Di-Ñaø Phaät (Phaät giaùo), Ñöùc Moäc-Coâng (Ñaïo Laõo), Ñöùc Thaùi-Cöïc (Ñaïo Khoång), Ñöùc Thöôïng-Ñeá Allah (Ñaïo Hoài), Ñaáng Thanh-Hö Thöôïng-Ñeá (Thoâng-Thieân-hoïc), maø trong daân gian thöôøng goïi laø oâng Trôøi, ... vaø Ñöùc Cao-Ñaøi Tieân-OÂng Ñaïi-Boà-Taùt Ma-Ha-Taùt hay Ñaáng Huyeàn-Khung Cao Thöôïng-Ñeá Ngoïc-Hoaøng Töù Phöôùc Höïu Toäi Ñaïi-Thieân-Toân (Ñaïi-Ñaïo Tam-Kyø Phoå-Ñoä). Giaùo chuû Ñaïo Cao-Ñaøi laø oâng Thaày Trôøi roài thì baûn chaát aáy voâ cuøng roäng lôùn bao la, vaø theo ñuùng nghóa cuûa noù thì ngöôøi tín ñoà cuûa Ngaøi phaûi côûi môû, thoâng thoaùng laø leõ ñöông nhieân.
1b) Nhö phaàn vöøa traû lôøi ôû treân, ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi ñaõ thöïc haønh côûi môû nhö moät nhu caàu noäi sinh, vì lyù do sau :
“Ñaïo Cao-Ñaøi do chính nhöõng ngöôøi Vieät-Nam saùng laäp qua huyeàn cô dieäu buùt theo leänh cuûa Ñöùc Ngoïc-Hoaøng Thöôïng-Ñeá taïi Saøi-Goøn, mieàn Nam Vieät-Nam, vaøo ngaøy 23 thaùng 08 naêm Bính-Daàn (thöù tö, 29-09-1926) ñöôïc goïi laø NGAØY KHAI ÑAÏI-ÑAÏO TAM-KYØ PHOÅ-ÑOÄ veà phöông dieän Phaùp lyù Theá ñaïo, vaø ñaêng kyù chính thöùc hoaït ñoäng vôùi Chính quyeàn luùc baáy giôø vaøo ngaøy 07-10-1926 (01-09 Bính-Daàn) neân ñöôïc goïi laø NGAØY KHAI TÒCH ÑAÏI-ÑAÏO. Töø hai thôøi ñieåm lòch söû naøy môùi coù ba Ñoaøn Thieân Söù (giaùo syõ) ñi truyeàn baù giaùo thuyeát toân giaùo môùi “CAO-ÑAØI” khaép 20 tænh Nam-kyø vaøo caùc ngaøy 08/09-09 Bính-Daàn (14,15-10-1926), ... daãn ñeán ngaøy Leã Khaùnh thaønh TÖØ-LAÂM-TÖÏ, Goø-Keùn, tænh Taây-Ninh vaøo ngaøy 19/20-11-1926 (14/15-10 naêm Bính-Daàn) laø do söï keát hôïp giöõa laõnh ñaïo caùc Chöùc saéc Thieân phong Ñaïi-Ñaïo Tam-Kyø Phoå-Ñoä vôùi Hoøa thöôïng Nhö-Nhaõn, Hoøa thöôïng tröôùc ñoù ñaõ ñöôïc Ñöùc CAO-ÑAØI phong giaùo phaåm Thaùi chöôûng phaùp. Taïi cuoäc leã khaùnh thaønh naøy (Raèm thaùng 10) chæ xin pheùp Chính quyeàn luùc baáy giôø coù 3 ngaøy, nhöng toå chöùc keùo daøi hôn 3 thaùng coù haøng vaïn ngöôøi nhaäp moân caàu Ñaïo neân ñöông nhieân ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi coâng nhaän laø NGAØY KHAI MINH ÑAÏI-ÑAÏO, hay coøn goïi laø NGAØY HOAÈNG KHAI ÑAÏI-ÑAÏO ñoái vôùi Nhôn sanh (Trong thöïc teá khoâng coù söû lieäu, vaên kieän, chöùng cöù, ... naøo ñeà caäp ñeán ngaøy 15-10 Bính-Daàn laø Ngaøy Khai Ñaïo ngoaøi tröø Kinh Thieân ñaïo & Theá ñaïo cuûa Toøa thaùnh Taây-Ninh xuaát baûn sau naøy vaø moät ñaøn cô vaøo naêm 1970.
Toùm laïi, ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi ñaõ thöïc haønh côûi môû nhö moät nhu caàu noäi sinh vì caùc lyù do sau : * Chính toân giaùo naøy khai sinh trong loøng daân toäc Vieät-Nam, * Söû duïng aùo daøi laø quoác phuïc Vieät-Nam, * Giöõ gìn toát ñeïp nhaïc leã coå truyeàn cuûa toå tieân ñeå laïi vaø baûo toàn baûn saéc vaên hoùa daân toäc qua nhöõng ngaøy leã hoäi trong daân gian (nhö : “Muøng 9 vía Trôøi, muøng 10 vía Ñaát”, hay : “Duø ai ñi ngöôïc veà xuoâi, Nhôù ngaøy gioã Toå muøng 10 thaùng 3”, * Caùch cuùng laïy cuûa Ñaïo cuõng tieáp noái truyeàn thoáng teá leã caùc vò vong thaân vì quoác hoaëc teá leã thaàn linh hay leã cuùng gioã toå Huøng-Vöông (Nhöõng ngöôøi coù coâng khai saùng ñaát nöôùc), nhöng Ñaïo Cao-Ñaøi ngoaøi vieäc cuùng teá cho caùc chieán só traän vong coù muùa Long-Maõ thay vì muùa Laân (Theo ngöôøi Hoa), Thô vaên Ñaïo Cao-Ñaøi cuõng töø thô vaên Vieät-Nam (coù loaïi thô, phuù, lieãn, ...) nhö :
+ Lieãn : CAO THÖÔÏNG CHÍ-TOÂN ÑAÏI-ÑAÏO HOØA BÌNH DAÂN CHUÛ MUÏC,
ÑAØI TIEÀN SUØNG BAÙI TAM-KYØ COÄNG HÖÔÛNG TÖÏ DO QUYEÀN.
Hay : NAM QUOÁC ÑAÏO KHAI HOAÈNG PHAÙP LÔÏI SANH HÖNG NGUÕ GIAÙO
THAØNH PHONG ÑAÏI THOÁNG HÖÔØN NGUYEÂN HIEÄP CHUÙNG CHUYEÅN TAM KYØ.”
+ Thô Song thaát luïc baùt :
“Ñaïo goác bôûi loøng thaønh tín hieäp
Loøng nöông nhang khoùi tieáp truyeàn ra,
Muøi höông lö ngoïc bay xa
Kænh thaønh caàu nguyeän Tieân gia chöùng loøng”…
+ Hoaëc thô Luïc baùt : “Laïy meï ñaïi töø ñaïi bi,
Xin thöông con daïi ngu si phaøm traàn.
Cho ngöôøi ñem khoûi meâ taân,
Ñaëng cho cho daïi ngöôn thaàn môû mang”,...
+ Hay thô Töù tuyeät :
“Hoà Nguyeãn-Taát-Thaønh chí lieät oanh,
Chí taâm AÙi chuùng noùi theo haønh;
Minh truyeàn Quoác ñaïo Thieân thô ñònh,
Giaùng toû khuùc noi cuoäc töû sanh.
Baøi thô naøy, vaøo naêm 1969, Hoà Chuû tòch giaùng cô taïi Tam-Giaùo-Ñieän Minh-Taân, quaän 4, Saøi-Goøn ñaõ xaùc ñònh Ñaïo Cao-Ñaøi chính laø Quoác ñaïo, töùc toân giaùo noäi sinh vaäy.
Con ngöôøi Vieät-Nam xöa nay voán ñoaøn keát thöông yeâu nhau. Bôûi ñoaøn keát môùi ñaùnh baïi moïi keû thuø :
“Moät caây laøm chaúng neân non,
Ba caây chuïm laïi neân hoøn nuùi cao”
thì tín höõu Cao-Ñaøi cuõng ñöôïc daïy doã qua Thaùnh ngoân Töø huaán :
“Moät caây haù chaúng neân röøng,
Duø caây cao aáy chín töøng maây xanh”.
Vaø nhaân daân ta yù thöùc ñöôïc :
Nhieãu ñieàu phuû laáy giaù göông,
Ngöôøi trong moät nöôùc phaûi thöông nhau cuøng”
moïi ngöôøi luoân giuùp ñôõ nhau trong khoù khaên hoaïn naïn thì tín höõu CAO-ÑAØI cuõng laø daân toäc Vieät-Nam neân baàu nhieät huyeát aáy khoâng theå thoaùt khoûi ñònh luaät “töông trôï” naøy. Coøn “Neáu khoâng thöông yeâu nhau ñöôïc thì chôù ñaëng gheùt nhau” nhö Ñöùc Ngoïc-Hoaøng Thöôïng-Ñeá ñaõ daïy neân söù maïng cuûa tín höõu Cao-Ñaøi trong giai ñoaïn hieän nay laø ngoaøi vieäc phoå ñoä hoaèng hoùa ñaïo Trôøi vaø cöùu roãi chuùng sanh, lieân giao haønh ñaïo thì tröôùc maët coøn laø vieäc lo chaån teá xaõ hoäi, giuùp ñôõ nhöõng nôi bò thieân tai baõo luït, xaây döïng nhaø tình thöông tình nghóa, giuùp HS-SV ngheøo vöôït khoù, … nghóa laø chuùng ta cuøng goùp moät tay vaøo ñeå xaây döïng ñaát nöôùc vaø giuùp ñôõ nöôùc baïn; coù nhö theá môùi “Toát ñaïo - ñeïp ñôøi” thì “Nöôùc môùi vinh * Ñaïo môùi saùng”.
Theo chieàu daøi lòch söû ñaát nöôùc ñaõ löu laïi bieát bao nhieâu di tích lòch söû , di tích vaên hoùa töø ñeàn Huøng-Vöông (Vónh-Phuù), thaønh Coå-Loa, thaønh Thaêng-Long, coá ñoâ Hueá, vaên mieáu Quoác- töû-giaùm,…ñeán Beán Nhaø roàng nôi Baùc ra ñi tìm ñöôøng cöùu nöôùc, roài ñòa ñaïo Cuû-Chi laø caên cöù vöõng chaéc cuûa CM mieàn Nam,…
Ñeå goùp phaàn taïo theâm cho ñaát nöôùc, tuy chöa phaûi laø di tích lòch söû hay vaên hoùa thì ít ra cuõng laø nhöõng thaéng caûnh toân theâm veû ñeïp cho queâ höông, laø nôi tham quan haønh leã cho khaùch thaäp phöông (Keå caû ngöôøi nöôùc ngoaøi). Neáu Thieân-Chuùa giaùo coù nhaø thôø Ñöùc Baø, nhaø thôø Cha Tam Chôï-Lôùn, … Phaät-giaùo coù chuøa Höông, chuøa Thieân Muï, chuøa Vónh Nghieâm, … thì Ñaïo CAO-ÑAØI coù : Toøa-Thaùnh Taây-Ninh, Toøa-Thaùnh Ngoïc-Saéc (Caø-Mau), Toøa-Thaùnh Chaâu-Minh (Beán-Tre), Toøa Thaùnh Ngoïc-Kinh (Kieân-Giang), Toøa-Thaùnh Chôn-Lyù (Tieàn-Giang), Toå Ñình Chieáu-Minh (Caàn-thô), Trung-Höng Böûu Toøa (Ñaø-Naüng), … thuoäc 9 Hoäi Thaùnh hay Nam-Thaønh Thaùnh thaát ñaõ ñöôïc Nhaø nöôùc coâng nhaän tö caùch phaùp nhaân, laø nôi ñöôïc Ñaøi Truyeàn hình Vieät-Nam ñöa tin laø : “Cô sôû vaên hoùa ñaïo CAO-ÑAØI thaønh phoá Hoà-Chí-Minh”, Ñaøi Truyeàn hình TPHCM, caùc Baùo Ñaøi haèng naêm ñöa tin veà Ngaøy Leã Khai Ñaïi-Ñaïo Tam-Kyø Phoå-Ñoä. (Ghi chuù coù hôn 50 Söû lieäu goác veà Ngaøy khai Ñaïo 23-08 Bính-Daàn (29-09-1926).
Maët khaùc, veà sau naøy coù moät soá ít nôi, ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi cuõng thöïc haønh côûi môû nhö moät phöông thöùc ñeå toàn taïi (vì söù maïng ñaõ heát thôøi hieäu), nhöng trong thöïc teá vaãn coøn moät soá ít thöïc theå toàn taïi thì Nhaø nöôùc vaãn coâng nhaän Tö caùch phaùp nhaân ñeå nôi aáy ñöôïc tieáp tuïc hoaït ñoäng Ñaïo söï treân tinh thaàn phuïng söï vaø phuïc vuï Ñaïo phaùp vôùi daân toäc vaø nhaân loaïi toaøn caàu.
-----------------------------------------------------------
Caâu 2
Phaûi chaêng côûi môû laø trieát lyù caên baûn nhaát cuûa ÑÑTKPÑ ? Vaø ñoù cuõng chính laø quaù trình toân giaùo hoùa moät ñaïo lyù laøm ngöôøi nhaèm phaûn aûnh vaø ñaùp öùng nhu caàu taâm lyù cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä ?
Ñaùp :
2a) Hai yeáu toá trình baøy ôû caâu 1, moät laø baûn chaát cuûa ngöôøi Vieät nam-boä, hai laø giaùo chuû Ñaïo Cao-Ñaøi laø moät Ñaáng Voâ Hình khoâng coù xaùc phaøm khoâng gioáng nhö caùc giaùo chuû Höõu Hình coù töø xöa (Nhaát kyø : Thöôïng ngöôn, thôøi kyø cuûa caùc Ñaáng : Nhieân-Ñaêng Coå Phaät, Hoàng-Quaân Laõo Toå, Phuïc-Hy Ñeá Quaân, coù saùch ghi ba Ñaáng : “A-Di-Ñaø Phaät, Thaùi-Thöôïng Laõo-Quaân, Vaên_xöông Ñeá-Quaân (thôøi Tam-Hoaøng & Nguõ Ñeá); Nhò kyø : Trung ngöôn, thôøi kyø cuûa caùc Ñaáng : Thích-Ca, Laõo-Töû, Khoång-Töû, Jeùsus, ... (thôøi caùc vua Huøng-Vöông); vaø Tam kyø : cuoái cuøng cuûa Trung ngöôn (Quyù Hôïi : 1923), baét ñaàu sang Haï ngöôn (Giaùp-Tyù : 1924) vaâng leänh Ñöùc Cao-Ñaøi, Ngaøi Ngoâ-Vaên-Chieâu (giai ñoaïn ban ñaàu) vaø caùc Tieàn Khai Toân Linh Lieät Vò (28 vò ñaïi dieän cho 247 ngöôøi tín ñoà ñaàu tieân cuûa neàn Ñaïo môùi) saùng laäp ÑÑTKPÑ, maø cuõng laø thôøi kyø phoâi thai cuoäc caùch maïng Vieät-Nam khaùng chieán choáng thöïc daân Phaùp cuûa Ñaûng Coäng saûn Ñoâng-Döông vaø Hoà-Chí-Minh. Nhö vaäy, caâu hoûi cuõng laø caâu traû lôøi : “Côûi môû chính laø trieát lyù caên baûn nhaát cuûa ÑÑTKPÑ”.
2b. Ñuùng vaäy, trong thöïc teá, ñoù cuõng chính laø quaù trình toân giaùo hoùa moät ñaïo lyù laøm ngöôøi nhaèm phaûn aûnh vaø ñaùp öùng nhu caàu taâm lyù cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä, ñöôïc hieåu nhö sau :
* Thöù nhaát, vì coù côûi môû neân môùi coù khaû naêng nhìn xa thaáy roäng, hieåu bieát saâu saéc vaø ñaõ choïn loïc tinh ba cuûa caùc toân giaùo moät caùch ngaãu nhieân truøng hôïp vôùi Thaùnh yù cuûa Ñöùc Cao-Ñaøi, nhö : * ÔÛ Ñaïo Nho coù : Toàn taâm döôõng taùnh, * ôû Ñaïo Laõo coù : Tu taâm luyeän taùnh, * ÔÛ Ñaïo Phaät coù : Minh taâm kieán taùnh, vaø ôû Ñaïo Thieân-Chuùa coù Loøng baùc aùi cuõng chính laø caùi taâm roäng lôùn vaäy.
* Thöù hai, töø vaän duïng ñi ñeán dieäu duïng nhöõng neàn taûng caên baûn cuûa caùc toân giaùo, moät trong caùc ví duï nhö : * Tam cang, Nguõ thöôøng vaø Tam tuøng Töù ñöùc, töùc laø caùch Nhaäp theá haønh ñaïo cuûa Khoång giaùo. Ví duï : Tam cang : quaân, sö, phuï ñöôïc hieåu theo trình ñoä daân trí ngaøy nay, Toå quoác (töùc laø quaân) : quoác gia, daân toäc, phaûi xaây döïng vaø baûo veä truyeàn thoáng toát ñeïp cuûa cha oâng, phaùt huy vaø thöïc haønh vai troø chuû löïc laø toát Ñaïo ñeïp Ñôøi. Hoïc ñöôøng (töùc laø sö) : taäp theå thaày coâ giaùo cuûa caùc baäc Tieåu, Trung, Ñaïi hoïc, .... Vaø Ngöôøi nuoâi döôõng (töùc laø phuï) : cha meï, coâ baùc hoaëc ngöôøi nuoâi mình. Vaø Tam cang 2 : “Taïi gia tuøng phuï, xuaát giaù tuøng phu, phu töû tuøng töû”. Ñoái vôùi trình ñoä daân trí xaõ hoäi ngaøy nay thì vieäc vaâng lôøi cha meï moät khi cha meï laø ngöôøi ñuùng ñaén, maãu möïc, nhöng neáu cha - meï coù haønh ñoäng xaáu xa thì ngöôøi con coù quyeàn khoâng nghe lôøi, maø phaûi bieát duøng lôøi leõ nheï nhaøng, leã ñoä khuyeân cha/meï khoâng neân laøm vieäc xaáu xa, toäi loãi; coù choàng thì nöông töïa theo choàng, nhöng khi choàng sa ñaø, aên chôi truïy laïc thì haõy duøng lôøi leõ kheùo leùo thuyeát phuïc, neáu anh ta vaãn chöùng naøo taät naáy thì ngöôøi vôï khoâng nhaát thieát phaûi aên ôû vôùi keû xaáu maø laõng phí caû cuoäc ñôøi; coøn neáu ruûi choàng cheát maø ngöôøi vôï coøn son treû coù theå taùi giaù ñeå coù ñieàu kieän thuaän lôïi nuoâi con, ñoù cuõng laø goùp moät phaàn nhoû trong vieäc oån ñònh xaõ hoäi”. Ñoù laø moät trong nhöõng neàn taûng truyeàn thoáng toát ñeïp töø Tam-giaùo ñoàng nguyeân cuûa xaõ hoäi nöôùc ta döôùi thôøi Traàn, Leâ, ... ñeán ñaàu theá kyû thöù XX, cuï Nguyeãn-Ñình-Chieåu, tieâu bieåu cho baûn chaát cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä noùi rieâng, baûn saéc vaên hoùa daân toäc noùi chung qua caâu thô :
Trai thôøi trung hieáu laøm ñaàu,
Gaùi thôøi tieát haïnh laø caâu trau mình”,
khoâng nhö thanh nieân cuûa caùc nöôùc phöông Taây, thanh nieân Vieät-Nam luoân xem troïng leã nghóa, hieáu thaûo laø caên baûn, taát nhieân vieäc xaây döïng vaø baûo veä toå quoác phaûi ñi ñaàu, vaø vieäc giöõ gìn truyeàn thoáng toát ñeïp aáy vaãn toàn taïi, vöõng chaéc cho ñeán ngaøy nay trong ñoù vieäc toân giaùo hoùa moät ñaïo lyù laøm ngöôøi ñaõ hoøa nhaäp vaøo luaân thöôøng ñaïo lyù cuûa caû daân toäc, vaø vieäc phaûn aûnh vaø ñaùp öùng nhu caàu taâm lyù cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä laø phuø hôïp hôn heát.
Caâu 4
Trong lòch söû ÑÑTKPÑ, coù khi naøo tö töôûng côûi môû ñaõ bò laán löôùt bôûi thaùi ñoä cuïc boä, ñoá kî, heïp hoøi ? Neáu coù thì nguyeân nhaân töø ñaâu, vaø taùc haïi cuûa noù ?
Ñaùp
Trong thöïc teá lòch söû ÑÑTKPÑ, tö töôûng côûi môû ñaõ bò laán löôùt bôûi thaùi ñoä cuïc boä, ñoá kî, heïp hoøi.
a) Moät soá Chi phaùi (Hoäi Thaùnh), hoaëc Thaùnh thaát (Thaùnh tònh), ... laïi chia ra laøm hai, ba nhoùm nhoû nöõa ñeå laøm vieäc rieâng tö theo nhoùm cuûa mình, ngöôøi laõnh ñaïo nhoùm muoán naém caû quyeàn haønh cuûa Hoäi Thaùnh nhöng khoâng ñuû nguoàn nhaân löïc, trí tueä vaø taøi chính; nhoùm khaùc thì döïa vaøo theá löïc, hoaëc coù quaù trình tham gia khaùng chieán choáng Phaùp vaø choáng Myõ cöùu nöôùc nhöng hoï queân raèng vai troø lòch söû ñaõ sang trang (ñaõ ñöôïc Nhaø nöôùc taëng Huaân, Huy chöông, ... vaø tieàn ñeàn ôn ñaùp nghóa haèng thaùng cuõng ñaõ laõnh roài), sang giai ñoaïn xaây döïng moät xaõ hoäi coâng baèng, daân chuû, vaên minh, ... theo kòp ñaø phaùt trieån caùc nöôùc tieân tieán treân theá giôùi; nhoùm tieáp nöõa thì trình ñoä daân trí coøn keùm coõi, chaïy theo ñaøn cô theo kieåu meâ tín dò ñoan; vaø cuoái cuøng nhoùm trung dung moät loøng theo chaùnh ñaïo thì chaùn naõn, meät moõi khoâng tham gia nhoùm naøo heát, veà nhaø tu chôn.
Maët khaùc, hôn 3/4 theá kyû, töùc ñaõ laàn löôït coù 3 theä heä Tieàn-Boái, Tieàn-Hieàn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi ñi qua, cuõng coù nghóa laø vai troø lòch söû cuûa toân giaùo naøy ñaõ sang trang môùi. Moïi chuû tröông, ñöôøng loái cuûa caùc theá heä tröôùc, neáu nhaän xeùt thaáy loãi thôøi, laïc haäu, chia reõ hay sai laàm, ... thì theá heä hieän höõu cuûa chuùng ta phaûi laø theá heä taøi trí, ñöùc haïnh, vaø ñaày loøng nhaân aùi (tình thöông), phaûi ñuû huøng taâm duõng chí nghieâm tuùc caét xeùn, huûy boû hoaëc hieäu chænh laïi nhöõng Nghò ñònh, Ñaïo lònh, Chaâu tri, ... loãi thôøi laøm maát ñoaøn keát noäi boä, maïnh daïn thay theá baèng nhöõng Hieán chöông, Ñaïo qui, ... ñoåi môùi nhöng khoâng taùch khoûi PHAÙP-CHAÙNH-TRUYEÀN TAÂN-LUAÄT, vaø ñeå theo kòp trình ñoä daân trí xaõ hoäi, thaäm chí chuùng ta coøn phaûi roát raùo thi haønh coâng vieäc aáy vôùi quyeát taâm cao ñuùng theo Toân chæ : “TAM-GIAÙO QUI NGUYEÂN - NGUÕ-CHI HIEÄP-NHAÁT”, môùi xöùng ñaùng laø con chieân ngoan cuûa Ñöùc Chuùa Trôøi, danh döï laø ngöôøi tín ñoà trung thaønh tuyeät ñoái vôùi vò Giaùo chuû Voâ-Hình cuûa nhaân loaïi toaøn caàu : chính Ñöùc CAO-ÑAØI THÖÔÏNG-ÑEÁ vaäy.
b. Nguyeân nhaân vaø haäu quaû cuûa noù :
b.1. Nguyeân nhaân : töø vieäc tham quyeàn haønh laõnh ñaïo, ham giaùo phaåm chöùc saéc (aùo maõo, caân ñai, ...) ... nhöng trong thöïc teá trình ñoä cuûa soá ngöôøi naøy coøn nhieàu haïn cheá, haïnh kieåm yeáu, naêng löïc keùm, ... neân muoán taïo phe nhoùm naém quyeàn, ñeø ñaàu, boùp coå nhöõng tín ñoà hieàn laønh, chaát phaùc, ít hoïc, ... coøn nhöõng ngöôøi tín ñoà coù trình ñoä, naêng löïc, ñaïo haïnh toát thì : “Chôn tu voâ tranh”. Vì vaäy, tö töôûng côûi môû bò thaùi ñoä cuïc boä, heïp hoøi, ích kyû, ... laán löôùt laø leõ ñöông nhieân. Töø ñoù, caùc nhoùm cuûa Hoäi Thaùnh aáy chính laø caùc con saâu laøm raàu noài canh, aûnh höôûng xaáu ít nhieàu ñeán Chi phaùi, ñeán Moái Ñaïo Trôøi khoâng phaùt trieån ñöôïc, laøm sao coù ñöùc tin ñeå truyeàn baù giaùo thuyeát môùi khaép caû hoaøn caàu vuõ truï ?
b.2. Haäu quaû : töø vieäc tham quyeàn coá vò aáy, caùc phe nhoùm choáng ñoái kòch lieät, naøo thöa kieän, toá caùo, boâi nhoï laãn nhau, ... ñaõ laøm phieàn toaùi ñeán caùc cô quan höõu quan nhö : Ban Toân giaùo, Ban Daân vaän, Maët traän, ngaønh Baûo veä phaùp luaät, v.v... phaûi maát thôøi gian naøo coâng, naøo cuûa ñeå giaûi quyeát haäu quaû cuûa vieäc laøm khoâng ñaâu cuûa caùc nhoùm cuïc boä, heïp hoøi, ích kyû, ... nhö caâu hoûi ñaõ neâu.
-----------------------------------------------------------
@ Phaàn ghi theâm (hoûi) :
a) Tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi caû veà maët theá tuïc vaø thoaùt tuïc ?
b) Nam-Thaønh Thaùnh thaát seõ phaùt trieån theo höôùng naøo ñeå thöïc hieän ñöôïc vai troø phoå ñoä Ñaïi-Ñaïo kyø ba ?
Ñaùp
a) Tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi caû veà maët theá tuïc vaø thoaùt tuïc :
a)1. Tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi veà maët theá tuïc : Voâ tö maø noùi, Ñaïo Cao-Ñaøi coù nhieàu maët thaät laø haáp daãn, nhö : Ngöôøi tín ñoà vaãn sinh hoaït trong coäng ñoàng xaõ hoäi nhö ngöôøi coâng daân bình thöôøng, nghóa laø Nam ñöôïc quyeàn coù vôï, Nöõ coù choàng bình thöôøng, vaø ngöôøi vôï hoaëc choàng vaãn coù quyeàn theo tín ngöôõng toân giaùo khaùc (vì caùc giaùo chuû caùc toân giaùo khaùc ñeàu laø ngoâi hai cuûa Ñöùc Thöôïng-Ñeá); ngöôøi tín ñoà Ñaïo Cao-Ñaøi (neáu coù ñuû ñieàu kieän) coù quyeàn tham gia vaøo : Ñaûng Coäng saûn Vieät-Nam, Hoäi ñoàng nhaân daân, Chaùnh quyeàn, MTTQVN, hoaëc caùc Hoäi ñoaøn, Nghieäp ñoaøn, Toå chöùc töø thieän xaõ hoäi, v.v... Chính vì vaäy neân tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi veà maët theá tuïc môùi goïi laø Theá ñaïo Ñaïi-ñoàng hoaëc Cô Phöôùc hay Ngoaïi giaùo Coâng truyeàn Höõu vi töôùng phaùp.
a)2. Veà maët thoaùt tuïc : Töø luùc nhaäp moân caàu Ñaïo, ngöôøi tín ñoà thöôøng xuyeân ñeán Thaùnh thaát, Thaùnh tònh hoïc giaùo lyù, laøm coâng quaû theo höôùng daãn cuûa Ban Trò söï, vaø theo söï laõnh ñaïo cuûa Ban cai quaûn. Sau nhieàu naêm tu hoïc, ngöôøi tín ñoà töøng böôùc ñöôïc thuaàn thaønh, tuoåi ñôøi cuõng caàn nghæ ngôi an döôõng vaø böôùc sang giai ñoaïn tieán hoùa cao hôn veà maët thoaùt tuïc (taâm linh) coù theå tu theo Cô Hueä, coøn goïi laø Noäi giaùo Taâm truyeàn Voâ-vi bí phaùp hay Thieân ñaïo giaûi thoaùt, coù nghóa laø töø thôøi ñieåm tu theo maët thoaùt tuïc naøy thì phaûi ly gia, caét aùi töùc laø phaûi soáng, sinh hoaït ñeán cuoái ñôøi taïi Thaùnh thaát, Thaùnh tònh, ... vaø khoâng coøn quan heä nhuïc duïc nöõa; tuy nhieân ngöôøi thaân vaãn coù traùch nhieäm thaêm vieáng, chaêm soùc, ... trong hoaøn caûnh coù khaùc bieät khoâng nhö coøn ôû gia ñình. Maët khaùc, ngöôøi tu theo maët thoaùt tuïc naøy vaãn ñöôïc quyeàn hieán keá, hoaëc ñoùng goùp kinh nghieäm quí baùu cho Hoäi ñoaøn toân giaùo hoaëc cho coäng ñoàng xaõ hoäi treân tinh thaàn “Vong kyû, vò tha” haàu phuïng söï cho Ñaïo phaùp, Daân toäc vaø Nhaân loaïi toaøn caàu.
b)1. Tröôùc heát, Nam-Thaønh Thaùnh thaát ngaøy nay laø Thaùnh thaát Caàu-Kho ngaøy xöa seõ gìn giöõ vaø baûo toàn Ngoâi Thaùnh thaát ñaàu tieân trong ÑÑTKPÑ, laø nôi Khai Ñaïo vaø Khai Tòch Ñaïo Cao-Ñaøi, khoâng gian vaø thôøi gian coù tröôùc Toøa Thaùnh Taây-Ninh, nghóa laø coù tröôùc khi Chöùc saéc Thieân phong ra maét Nhôn sanh neân baûn thaân noù khoâng phaûi laø Chi phaùi.
b)2. Nam-Thaønh Thaùnh thaát laø Nhaø truyeàn thoáng chung cuûa toaøn Ñaïo, laø dung moâi, laø trung hoøa töû noái lieàn caùc Hoäi Thaùnh Chi phaùi vôùi nhau treân con ñöôøng thoáng nhaát Ñaïo Cao-Ñaøi, Ban cai quaûn Thaùnh sôû naøy chæ laø ngöôøi thuû töï, hoï laø ngöôøi quaûn lyù moät Di tích lòch söû vaên hoùa ñaàu tieân cuûa neàn Ñaïo Cao-Ñaøi maø thoâi ! Nôi ñaây seõ coù traùch nhieäm phaùt trieån theo höôùng trung dung, khoâng thieân taû maø cuõng khoâng thieân höõu, coá gaéng neâu cao chuû tröông vaø thöïc hieän tinh thaàn Ñaïi ñoaøn keát toaøn Ñaïo phuø hôïp vôùi Hieán phaùp vaø Phaùp luaät Nhaø nöôùc CHXHCNVN ñeå Ñaïo Cao-Ñaøi coù ñöôïc moät Giaùo hoäi duy nhaát, gioáng nhö Phaät-giaùo, Thieân-Chuùa-giaùo, coù moät heä thoáng giaùo quyeàn, giaùo phaåm xuyeân suoát vaø chung nhaát. Vieäc laøm to lôùn aáy cuûa toaøn Ñaïo, maø Nam-Thaønh Thaùnh thaát chæ ñoùng goùp moät phaàn thaät beù nhoû trong vai troø phoå ñoä Ñaïi-Ñaïo kyø ba vôùi söï hoã trôï vaø chaáp thuaän cuûa Ñaûng, Nhaø nöôùc, Quoác hoäi vaø Chính phuû./.
TM. Ban Cai quaûn * Boån ñaïo Nam-Thaønh Thaùnh thaát
Tröôûng ban
NGUYEÃN-HÖÕU-NHÔN (CHÍ-ÑAÏT).
ÑC : 124-126 NGUYEÃN-CÖ-TRINH, Q.1, TPHCM
ÑT : 9.201568 - 7.403168 - 0908.218956
---------------------------------------------------------------------------
ÑEÀ TAØI KHOA HOÏC ÑOÄC LAÄP CAÁP NHAØ NÖÔÙC
Maõ soá : DTÑL-2003/16
Nghieân cöùu quan heä giöõa taâm lyù ngöôøi Vieät
ôû Nam boä vôùi toân giaùo baûn ñòa.
Ban Chuû nhieäm Ñeà taøi kính môøi Ban Cai quaûn Nam-Thaønh Thaùnh thaát vaø moät soá Thaùnh sôû khaùc tham döï cuoäc toïa ñaøm khoa hoïc vôùi chuû ñeà : “ÑAÏI-ÑAÏO TAM-KYØ PHOÅ-ÑOÄ VAØ TÖ TÖÔÛNG CÔÛI MÔÛ CUÛA NGÖÔØI VIEÄT NAM-BOÄ”
Thôøi gian : 8g30 ñeán 16g30 ngaøy 19-11-2004. Gôûi tham luaän theo ñòa chæ : Phaïm-Thò-Hoàng-Hoa, P.TCHC tröôøng ÑHKHXH&NV, soá 10-12 Ñinh-Tieân-Hoaøng, Q.1, TPHCM. ÑT : 8.226.185 - 0918.151853.
MOÄT SOÁ NOÄI DUNG TRAO ÑOÅI TRONG CUOÄC TOÏA ÑAØM
1. Ngöôøi tín ñoà Cao-Ñaøi quan nieäm veà côûi môû nhö theá naøo ? Hoï ñaõ thöïc haønh côûi môû nhö moät nhu caàu noäi sinh töø beân trong hay nhö moät phöông thöùc ñeå toàn taïi ?
2. Phaûi chaêng côûi môû laø trieát lyù caên baûn nhaát cuûa ÑÑTKPÑ ? Vaø ñoù cuõng chính laø quaù trình toân giaùo hoùa moät ñaïo lyù laøm ngöôøi nhaèm phaûn aûnh vaø ñaùp öùng nhu caàu taâm lyù cuûa ngöôøi Vieät Nam-boä ?
3. Phaân tích vaø lyù giaûi söï hieåu vaø haønh veà côûi môû cuûa ngöôøi tín ñoà qua caùc lónh vöïc (caû trong nhöõng vieäc ñaõ ñöôïc vaø chöa ñöôïc, neân vaø khoâng neân).
v Trong vieäc daïy baûo con chaùu töø lôøi aên tieáng noùi ñeán caùch cö xöû theo neáp nghó, vaø vieäc laøm cuûa ngöôøi coù ñaïo ?
v Trong phong tuïc, taïp quaùn veà nghi leã thôø töï; roài caùc bieåu tröng cuûa Ñaïo nhö : Thieân Nhaõn, Thieân baøn, trang phuïc, ....
v Trong söï tham gia töï nguyeän vaøo caùc hoaït ñoäng nhaèm xaây döïng caùc coâng trình phuùc lôïi coâng coäng, caùc vieäc laøm töø thieän vaø söï ñoaøn keát xoùm laøng.
v Trong vieäc tích cöïc tham gia saûn xuaát, chuû ñoäng tieáp caän vôùi khoa hoïc kyõ thuaät ñeå naâng cao naêng suaát vaø chaát löôïng saûn phaåm
4. Trong lòch söû ÑÑTKPÑ, coù khi naøo tö töôûng côûi môû ñaõ bò laán löôùt bôûi thaùi ñoä cuïc boä, ñoá kî, heïp hoøi ? Neáu coù thì nguyeân nhaân töø ñaâu, vaø taùc haïi cuûa noù ?
5. Tö töôûng côûi môû trong töông lai cuûa ÑÑTKPÑ ? AÛnh höôûng cuûa noù tôùi söï oån ñònh vaø phaùt trieån cuûa ñaát nöôùc trong boái caûnh hoäi nhaäp vaø kinh teá thò tröôøng nhö hieän nay.
@ Phaàn ghi theâm :
a) Tính haáp daãn cuûa Ñaïo Cao-Ñaøi caû veà maët theá tuïc vaø thoaùt tuïc ?
b) Nam-Thaønh Thaùnh thaát seõ phaùt trieån theo höôùng naøo ñeå thöïc hieän ñöôïc vai troø phoå ñoä Ñaïi-Ñaïo kyø ba ?
Treân ñaây chæ laø nhöõng giaû thieát khoa hoïc, hy voïng chuùng seõ ñöôïc laøm saùng toû vôùi söï chuaån bò vaø tham döï yù kieán cuûa quyù vò ôû moät hoaëc taát caû caùc noäi dung treân.
Tieán syõ PHAÏM-BÍCH-HÔÏP